ایران در اجلاس مجمع صادرکنندگان گاز مسکو چه می‌خواهد؟
- هشتمین اجلاس سران مجمع کشورهای صادرکننده گاز در مسکو برگزار می‌شود؛ امنیت مسیرهای انتقال انرژی، توازن عرضه و تقاضا، توسعه بازار ال‌ان‌جی و سرمایه‌گذاری چهار محور اصلی آن است.
- اعضای این مجمع حدود ۷۰ درصد ذخایر اثبات‌شده، ۳۸ درصد تولید و ۴۲ درصد صادرات گاز جهان را در اختیار دارند.
- ایران با حدود ۳۴ تریلیون مترمکعب ذخایر اثبات‌شده، دومین دارنده بزرگ گاز جهان است و رییس‌جمهور آن در اجلاس مسکو شرکت می‌کند.
وقتی عبور نفتکش‌ها و کشتی‌های حامل گاز مایع از تنگه هرمز دشوار شده و هزینه حمل و بیمه بالا رفته، اجلاس صادرکنندگان گاز در مسکو بیش از یک نشست تشریفاتی است؛ تهران هم با رییس‌جمهور در آن حاضر است.
به گزارش به‌روزترین‌ها، هشتمین اجلاس سران مجمع کشورهای صادرکننده گاز (GECF) در شرایطی در مسکو برگزار می‌شود که تنش‌های ژیوپلیتیک، ناامنی مسیرهای انتقال انرژی و افزایش هزینه حمل‌ونقل و بیمه کشتیرانی، همکاری میان تولیدکنندگان و صادرکنندگان گاز را مهم‌تر کرده است. مسکو برای دومین بار میزبان اجلاس سران این مجمع است.
مجمع صادرکنندگان گاز چه سهمی از بازار دارد؟
مجمع کشورهای صادرکننده گاز ۱۲ عضو اصلی و هشت عضو ناظر دارد. این کشورها حدود ۷۰ درصد ذخایر اثبات‌شده گاز طبیعی، ۳۸ درصد تولید و ۴۲ درصد صادرات گاز جهان را در اختیار دارند؛ حدود ۴۷ درصد صادرات جهانی گاز طبیعی مایع‌شده هم به اعضای آن تعلق دارد.
بیشتر بخوانید: تقاضای انرژی آسیا تا ۲۰۴۰ و نیاز به یک تریلیون دلار
اعضای اصلی عبارت‌اند از ایران، الجزایر، بولیوی، مصر، گینه استوایی، لیبی، نیجریه، قطر، روسیه، ترینیداد و توباگو، امارات و ونزویلا. آنگولا، آذربایجان، عراق، مالزی، موریتانی، موزامبیک، پرو و سنگال هم اعضای ناظرند. مجموعه این ظرفیت‌ها را در گزارش‌هایی مثل افزایش تولید گاز پارس جنوبی به ۷۱۴ میلیون مترمکعب هم می‌توان دنبال کرد.
از تهران ۲۰۰۱ تا مسکو
ابتکار تشکیل مجمع به سال ۲۰۰۱ برمی‌گردد؛ نخستین نشست وزیران آن ۱۹ و ۲۰ مه همان سال (اردیبهشت ۱۳۸۰) در تهران برگزار شد. در هفتمین نشست وزیران در مسکو، ۲۳ دسامبر ۲۰۰۸، اساسنامه به تصویب رسید و مجمع رسما سازمانی بین‌دولتی شد. مقر دبیرخانه هم دوحه قطر انتخاب شد.
نخستین اجلاس سران سال ۲۰۱۱ در دوحه برگزار شد و بعد از آن روسیه، ایران، بولیوی، گینه استوایی، قطر و الجزایر میزبان بودند. ایران در سال ۲۰۱۵ هم میزبان اجلاس سران بود.
بیشتر بخوانید: چرا تنگه هرمز تا این اندازه برای اقتصاد جهانی حیاتی است؟ | افزایش تولید روزانه گاز پارس جنوبی به ۷۱۴ میلیون مترمکعب
بیشتر بخوانید: نقشه تازه تولید گاز ایران از پارس جنوبی تا توس
تنگه هرمز و گذار از خط لوله به ال‌ان‌جی
تجارت گاز کم‌کم از خطوط لوله به سمت گاز طبیعی مایع‌شده می‌رود و همین اهمیت مسیرهای دریایی را بیشتر کرده است. در نتیجه امنیت تنگه هرمز و دیگر مسیرهای انتقال انرژی فقط به کشورهای منطقه مربوط نمی‌شود و برای مصرف‌کنندگان بزرگ جهانی هم مهم است. هر اختلالی در این مسیرها هزینه تجارت انرژی را بالا می‌برد و بر قیمت‌ها و امنیت عرضه اثر می‌گذارد. درباره اهمیت این گذرگاه می‌توانید چرا تنگه هرمز برای اقتصاد جهانی حیاتی است را بخوانید.
تولیدکنندگان برای توجیه سرمایه‌گذاری‌های سنگین به قراردادهای بلندمدت و تقاضای پایدار نیاز دارند؛ مصرف‌کنندگان هم دنبال قیمت قابل قبول‌اند. در گزارش منبع، سقف دستوری قیمت گاز از سوی اتحادیه اروپا و خریداران عمده نمونه‌ای از مداخله‌هایی دانسته شده که بر تصمیم‌های سرمایه‌گذاری اثر می‌گذارد.
ایران در اجلاس مسکو دنبال چیست؟
مسعود پزشکیان پیش از سفر به مسکو گفت تامین امنیت مسیرهای انتقال انرژی، تضمین آزادی تجارت و رفع ناامنی‌های موجود از محورهای مهم گفت‌وگوها خواهد بود. او ناامنی در مسیرهای انتقال انرژی را به زیان همه کشورها دانست و بر همکاری و تفاهم برای رسیدن به راهکارهای پایدار تاکید کرد.
رییس‌جمهور همچنین از تقویت چندجانبه‌گرایی و توسعه مبادلات با ارزهای ملی یا سازوکارهای پولی مورد توافق، در روابط با روسیه، بریکس و سازمان همکاری شانگهای سخن گفت و استفاده ابزاری از جایگاه دلار برای اعمال تحریم را مورد مخالفت بسیاری از کشورها دانست. دیدار با رییس‌جمهور روسیه و دیگر مقام‌های حاضر در اجلاس هم برای گسترش روابط دوجانبه در نظر گرفته شده است. نتیجه نهایی به میزان توافق اعضا و تبدیل گفت‌وگوهای سیاسی به همکاری عملی بستگی دارد.
