جامعه

عدالت شهری؛ حق فراموش‌شده گروه‌های آسیب‌پذیر در تهران

عضو شورای شهر تهران می‌گوید تهران برای مواجهه با سالمندی جمعیت و تامین نیازهای توان‌یابان آماده نیست و برنامه‌ای مشخص، مدون و قابل اتکا برای حل واقعی این مساله دیده نمی‌شود.

به گزارش به‌روزترین‌ها، به گزارش به‌روزترین‌ها، عدالت شهری فراتر از توزیع امکانات و توسعه زیرساخت‌هاست و به معنای فراهم کردن فرصت‌های برابر برای همه شهروندان در بهره‌مندی از خدمات، فضاهای عمومی و امکانات زندگی شهری است.

خلاصه خبر

  • عدالت شهری به معنای فرصت برابر برای همه شهروندان است، نه فقط توسعه زیرساخت.
  • مناسب‌سازی فضاهای شهری بخشی از تعهد اخلاقی و اجتماعی شهر است.
  • اقراریان می‌گوید شاخص ارزیابی مدیریت شهری باید میزان حل واقعی مساله باشد، نه تعداد پروژه‌های افتتاح‌شده.
  • پیش‌بینی می‌شود تا سال ۱۴۳۰ حدود ۳۲ درصد جمعیت ایران سالمند باشند.

شهر برای چه کسانی ساخته شده است؟

شهر تنها جغرافیای سکونت انسان نیست و بازتابی از نگاه ما به انسان، حقوق او و مسوولیت جامعه در برابر زندگی جمعی است. هر خیابان، میدان و فضای عمومی این پرسش را پیش می‌کشد که شهر برای چه کسانی و با چه نگاهی ساخته شده است. عدالت شهری از این باور آغاز می‌شود که حق زندگی در شهر امتیازی وابسته به موقعیت اقتصادی، توانایی جسمی یا جایگاه اجتماعی نیست.

بیشتر بخوانید: شرط بازنشستگی معلمان مدارس غیردولتی و جذب بازنشسته‌ها

برابری واقعی زمانی شکل می‌گیرد که امکانات و فرصت‌های شهری متناسب با شرایط هر فرد فراهم شود. از این منظر، مناسب‌سازی فضاهای شهری و رفع موانع دسترسی صرفا اقدامی فنی یا عمرانی نیست و بخشی از تعهد اخلاقی و اجتماعی شهر در برابر انسان است.

عدالت شهری معیار کیفیت حکمرانی

مدیریت شهری زمانی در مسیر توسعه پایدار و انسانی است که تصمیم‌هایش را نه فقط با شاخص‌های کالبدی و اقتصادی، بلکه با توجه به تاثیر آنها بر کیفیت زندگی شهروندان بسنجد. توسعه‌ای که گروهی را از فرصت‌های بیشتر برخوردار کند و گروهی دیگر را از حضور مستقل و برابر در فضای عمومی محروم سازد، با معنای عمیق عدالت فاصله دارد.

شهر عادلانه پیش از آنکه در ساختمان‌ها و معابرش شناخته شود، در تجربه زیسته مردمش معنا پیدا می‌کند: در احساس تعلق، امنیت، استقلال و اطمینان از به‌رسمیت شناخته شدن حقوق.

اقراریان: برخورداری مناطق تهران یکسان نیست

مهدی اقراریان، عضو شورای شهر تهران، با تاکید بر ضرورت توجه به عدالت در توزیع منابع و مناسب‌سازی فضاهای شهری برای افراد دارای معلولیت و توان‌یابان گفت: بودجه و منابع مالی کافی از الزامات اصلی مناسب‌سازی است و مناطقی که منابع کمتری دارند، در تامین شرایط زندگی و تردد این گروه‌ها با مشکلات بیشتری روبه‌رو هستند.

او افزود: حتی در داخل تهران شرایط مناطق یکسان نیست و میزان برخورداری از امکانات و خدمات مورد نیاز افراد دارای معلولیت تفاوت دارد.

اقراریان با انتقاد از آنچه «حکمرانی نمایشی» خواند، گفت در چنین شرایطی به جای تمرکز بر حل مساله‌ها، مدیریت افکار عمومی در اولویت قرار می‌گیرد. به گفته او، نگاه غالب این است که اعلام شود اقداماتی برای معلولان انجام شده، اما اثربخشی آنها و برطرف شدن مشکلات این گروه پرسشی است که همچنان باید به آن توجه کرد.

شاخص ارزیابی؛ حل واقعی مساله

رییس کمیته حقوقی شورای شهر تهران بر تدوین شاخص‌های مشخص برای ارزیابی عملکرد مدیریت شهری تاکید کرد و گفت این شاخص نباید صرفا تعداد پروژه‌های افتتاح‌شده باشد و باید میزان حل واقعی مساله را نشان دهد. به گفته او ممکن است پروژه‌ای افتتاح شود اما نه‌تنها ترافیک را کم نکند، بلکه آن را تشدید کند؛ پس افتتاح پروژه به‌تنهایی معیار موفقیت مدیریت شهری نیست.

بیشتر بخوانید: ورود سامانه بارشی به کشور از دوشنبه ۱۱ آبان

آمادگی نداشتن برای سالمندی جمعیت

اقراریان با اشاره به آمارهای مطرح‌شده گفت پیش‌بینی می‌شود تا افق سال ۱۴۳۰ حدود ۳۲ درصد جمعیت ایران در وضعیت سالمندی باشند. با افزایش جمعیت سالمند، مشکلات تردد و نیاز به خدمات متناسب با شرایط جسمی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند و مدیریت شهری باید از هم‌اکنون برای پاسخ به آن برنامه‌ریزی کند.

او در پایان گفت: به نظر می‌رسد نه‌تنها تهران آمادگی لازم برای این وضعیت را ندارد، بلکه در حال حاضر نیز برنامه‌ای مشخص، مدون و قابل اتکا که مساله را واقعی و نه نمایشی حل کند دیده نمی‌شود. به همین دلیل مدیریت شهری باید با برنامه‌های عملیاتی و شاخص‌های اثربخشی، برای مناسب‌سازی فضاهای شهری و پاسخ به نیاز سالمندان و افراد دارای معلولیت اقدام کند.

پرسش‌های پرتکرار

عدالت شهری یعنی چه؟

فراهم کردن فرصت‌های برابر برای همه شهروندان در بهره‌مندی از خدمات، فضاهای عمومی و امکانات زندگی شهری، فراتر از توزیع امکانات و توسعه زیرساخت.

شاخص ارزیابی مدیریت شهری از نگاه اقراریان چیست؟

به گفته او، شاخص باید میزان حل واقعی مساله را نشان دهد و فقط به تعداد پروژه‌های افتتاح‌شده محدود نشود.

پیش‌بینی سالمندی جمعیت ایران چیست؟

بر اساس آمارهای مطرح‌شده، تا افق سال ۱۴۳۰ حدود ۳۲ درصد جمعیت ایران در وضعیت سالمندی قرار می‌گیرند.

منبع: ایسنا۱۵:۱۱ – ۹ آبان ۱۴۰۵

نوشته های مشابه